Özet
İngiltere Silahlanıyor Mu?
Eski Kruvazörler Yerine Yenileri Yapılacaktır. Ordu Techizatı Yenilenmek Suretle Asrileştirilecektir.
Türk Parasını Koruma Kanunla İcra Vekillerine Salâhiyet Veriliyor.
Habeşistan'da Bitaraf Mintaka Habeş ve İtalyan Murahhasları Anlaşmışlar.
Almanya Doğu Avrupasını Endişeye Düşürüyor.
S. C. Saymen'in Berlin'i Ziyaretinden Bakalım Ne Netice Çıkacak?
Paris Borsası Neşriyatı.
Lehli Talebe Almanya'da.
Diğer Gazeteler
Tam metin içeriği
PTT asl 5 Gü a ai
HINNNUUKANN Sntatfe — 2 HINNINNNNNLINNI
Halkevi Konferansları :
Türk Tipinin
Ana Hatları... İn
.. iie
Toleransın sıd mukabili ta.
assubtur. Hangi şeklinde olursa
olsun tanssub kadar kalbi da-
raltan; mubabbet, hürmet ve
şefkat gibi en inseni duygu.
ları izale eden; cebli takviye
edib İlme mâni olan birşey
yoktur. Taassuba bir inadı ca
, hilâne de diyebiliriz.
Taassub, ilimde bizim med.
reselerin de düştüğü doğmatiz-
me ve İskolâstiğe, san'atta mo:
deleiliğe, ahlâkta omürayiliğe
pek benzer. Mutaasab bir in-
san; zekâsını, zevki şahslsini
istlmalden ve onlardan İstifade:
den nefsini mahrum etmiş bir
insandır, Taassub, İnsanın ib
dakârlık vasıf mümtazını kay-
beden, onu hayvanlığa yaklaş:
tıran birşeydir. Tolerans hür-
riyete ne kadar yakın ise ta.
assab ta o derece aksinedir.
Hürriyeti seviyorsanız mutaas-
sıb olamazsınız. Fakat ayni
zamanda tolerans bir akidesiz.
lik, bir imansızlık ta değildir.
"Tıpkı #nsaniyetkârlığın milli.
yesizlik olmadığı gibi.
5 — Türk seciyesinin be.
şinci bir vasfı da (İffet) tir.
Türk afiftir, if fetperestir. Yani
cinsi temayülâtını iradesinin
hâkimiyeti altında tutan hakiki
bir kahramandır.
Sevgili gençler, size (açıkça
şunu söyliyeyim ki, şahsi heye-
canlarla, içtimai ve âli heye-
canların bir battı fasılı mev.
klinde hulunan cinsi heyecan,
kontrol altında bulundurulmak
ve rasyonalize edilmek şartile
çok kıymetli bir heyecandır,
Tahaffuz sevkitablisini (o ferdin
devamı hayatını temin ettiği
için şahsi olduğu halde cinsi
heyecan cemiyetin bakasını is
tihdaf ettiği cihetle içtimai bir
heyecandır. Fervid, tegaddi ih.
tiyacına ölüm sevkitabiisi, ve
tenasül heyecanına da hayat
sevkitabilsi diyor. Fakat Okon-
trol altına alınmadıkça bu he-
yecan İnsanı zillete, hakarete
götürür ve mes'ud olması mu-
kadder olan bir insan bedbabt
edebilir, Bu heyecanın kontrol
edilmesine (İffet) nesime edi-
yoruz. Şövalersik bir seciyenin
bir veafı mümtazı olan (İffet)
Türk'ün, Türk ahlâkının en
kıymetli bir unsurudur. Türk,
buna hürmet etmeyi kahraman-
lığının icabatından addeder.
Bir kadına hürmetsizlik edil.
diğini gördüğü için filen mü:
cadeleye girişen Türk, hasımı
mütecavizini mağlüb ettikten
sonra, müdafaa edildiğinden
dolayı kendisine şükranını ar-
zeden kadına karşı derhal va-
kur ve mütevazi bir vaziyet
alır, Ve ondan, mükâfat telâkki
edilebilecek hiçbir şeye intizar
etmediğini göstermiş olmak için
atını sürer, geçer.
İşte slze tipik ve canlı bir
misal göstereyim. Bugün hemen
altmış yaşlarında bir ihtiyar
olan Akbhisar'lı İsmail Efenin
yüzlercesi arasından bir men-
kabesini anlatacağım. İstibdad
rejiminin hâkim olduğu zaman:-
larda, yani Sultan Hamid dev.
rinde, bir gün bir köyden bir.
kızı dağa keldırırlar, (Şurasını
İstitrad olarak söyliyeyim ki Cüm:
huriyet hükümetinin mücadele
ir 5 >
bp
Maallim B. Hakkı Baha'nın
Halkevindeki Konferansı...
ettiği en mühim ahlâk düşkün
lüklerinden birisi de budur.|
Kızın allesi efradı, faydasız ola
cağı İçin jandarma kumanda.
nına müracaat etmezler; "gider.
ler, İsmail Efeye vak'ayı anla.
tırlar; ve aile şeref ve namu-
sunun kurtarılmasını rica eder:
ler. Efe, derhal atına biner; ve
kimler olduğunu, ve nerede
tabassün edebileceklerini tah-
min ettiği bir mevkie doğru
yollanır. o Tahmininde (isabet
etmiştir. Bir aile namusu üzeri.
ne kurulan bu işret meclisine
yüz elli, iki yüz metre mesafe.
de tevakkuf eder, şahısları ta.
nır. “Ülen tetik olun!, diye
bir nara attıktan sonra taban-
casile asl fajli omütecavizin
alnına bir kurşun gönderir.
Ortalık O karışır, o mukabeleye
teşebbüs etmek istiyenler bu.
lunur. Fakat İçlerinden gözü
açık birisi “Ülen uzatmayın, bu
kurşun İsmail efenin tabanca-
sından başka bir yerden çıka.
maz.” der. Bu isim telâffuz
olunur olunmaz hiçbirisinde
kuvvel maneviye namına birşey
kalmaz; derhal , Teslim, teslim,,
diye bağrışırlar. İsmail efe ge-
lir; kızı alır; atının terkisine
kor ve getirir, ailesine teslim
eder. Arkasından yükselen şük-
ran dualarını İşitmez; arkasın:
dan yükselen meserret yaşlarını
görmez.
6 — Türk ahlâkının en mü:
him seciyevi bir unsurları da
büyüklerine ( itaattır. İtaatın
memba hürmettir. İtaat etmi.
yenler oİtaat göremiyecekleri
gibi hizmet etmesini bilmiyen-
ler de kimseden hürmet göre.
mezler. Halbuki Türk dünya.
nın mutsı idi. O halde İcabe-
denlere Itant etmesini biliyor.
du. Çocuğunuzun İtaatsizliğin:
den mi şikâyet ediyorsunuz?
Kababat sizdedir. Onun ha-
kiki ileaatına O İtuat etmemigsl-
nizdir. Beygirinizi emirlerinize
işaretlerinize itaat mı ettirmek
İstiyorsnnuz? Evvelâ &siz ons
itaat edeceksiniz. Fenelon elek.
triğe itaat etmesini bilmeseydi
paratoneri İcat edemezdi. Hu-
lâsa kimden ve neden İtaat
görmek istiyorsunuz evvelâ ona
İtaat etmeği öğrenmelisiniz.
— Sonu var —
Şeker
Sulistimali Var?
İstanbul, 5 (Hususi) — Güm
rükler Bakanlığı müsteşarı şeh.
rimize gelmiştir. Burada bir
şeker yolsuzluğu İşini tahkik
etmektedir,
Paris Borsası Neşriyatı
Paris, 5 (A.A) — Kambiyo:
da kaydedilen temevvüçler ve
bilhassa İngiliz lirasının kuv.
vetli reaksiyonu borsa üzerinde
gayet müsnlt tesirler yapmış ve
birçok eshamda mühim tenez-
zül olmuştur.
Lehli Talebe
Almanya'da
Berlin 5. (A.A) — Leh ta:
lebesi birkaç gün kalmak üzere
buraya gelmişlerdir. Belli başlı
Alman sanayi merkezlerini ge-
giltere Silâhlanıyor Mu?
Eski Kruvazörler Yerine Yenileri Ya-
pılacaktır. Ordu Techizatı Yenilen-
mek Suretile Asrileştirilecektir
Londra, 5 (A.A) Dün
matbuata bildirilen beyanat İn-
giltere'nin İmparatorluk ve ulu:
sal korunması hakkında esaslı
bir vesika teşkil etmektedir.
Bu beyanat kullamlan siyasa-
nın maksatlarını bildirmekte ve
İngiltere tarafından Kellog and:
laşmasına, Vaşington ve Lo.
karno muahedeleri ve 3 şubat
Fransız ve İngiliz tekliflerile
barış İşine muhtelif yardımla-
rını göstermektedir. Bu beya.
nat, uluslararası sisteminin mu-
taarrıza karşı artık müessir bir
korunma olarak sayılamıyaca:
ğını bildirmektedir.
Bundan sonra muhtelif ulus-
lar ve bilhassa (Almanya'nın
silâhlarının artması kaydolun.
maktadır. Ulusal korunmanın
yeniden tanzimi ile İraparator-
luk yollarının himayesi için
bu vesika büyük Britanya'nın
bugün deniz yollarını İstenil.
diği kadar müessir bir şekilde
EM ae
koruyacak vaziyette olmadığını
söylemektedir. o İmparatorluk
ve ulusal korunmanın kuvvet.
Bir İngiliz harb gemisi
Türk Parasını Koruma
Kanunla Icra Vekillerine
Salâhiyet Veriliyor..
Ankara, 5 (Hususi) — Türk parasını koruma hakkında İcra
vekilleri heyetine vasi salâhiyet veren kanun Büyük Ulus Kurul.
tayına verilmiştir.
Eski kanunun bükmü üç sene uzatılmaktadır.
Habeşistan'da Bitaraf Mıntaka
Habeş ve Italyan Murah-
hasları Anlaşmışlar.
İstanbul, 5 (Hususi) — Habeşistan ile İtalya arasında bitaraf
bir mıntaka tesisinde itilâf hâsıl olduğu bildirilmektedir.
Izvestiyanın Bir Yazısı
Almanya Doğu Avrupa-
sını Endişeye
Düşürüyor.
8. C. Saymen'in Berlin'i Ziyaretin-
den Bakalım Ne Netice Çıkacak?
Moskova, 4 (A.A) — İzves:
tiya gazetesi (Sir Con Saymo-
nun Berlin?! ziyareti arefesinde)
başlığı altında yazmış olduğu
bir makalede, mumaileyhin Ber-
lim'e seyahatinin zeminini ha:
zırlıyan İngiliz matbuatının neş-
retmiş oldukları yazıların dos-
tane edasından, dikkat ve neza-
ketinden bahsetmektedir. Bu
gazete diyor ki:
— Taymis gazetesi Alman-
ya'ya karşı o derece nezaket
gösteriyor ki, âdeta Fransa'ya
kargı nezaketini kaybetmişe ben-
ziyor. Bay Hitler Londra tebli-
gine verdiği cevapta evvelâ yal-
nız İngiltere ile -Hem de yalnız
hava kuvvetlerine aid mukavele
hakkında- görüşmek temenni.
sini izhar eylemektedir, Kendisi
bunda muvaffak da olmuştur.
Bunun üzerine Bay Hitler 3
Şubat tarihli tebliğine y
im mizin sn Senmsizirt, dd
bir hava misakı akdi teklifini
ihtiva etmeyip başka teklifleri
de muhtevi bulunduğunu hatır.
latmıştır. Berlin hükümetinin,
Fransa İngilte e tekliflerinin
heyeti mecmuasından behset-
meye tenezzül eylemesi İçin
Fransa'nın tazyikte bulunması
lâzımgelmiştir.
Fakat o zaman İngiliz mat-
boatının bir kısmı Berlin hü:
kümetinin hoşuna gitmiyen bir
takım tekliflerin zikredilme-
sinden dolayı rencide olacağını
düşünerek telâşa düşmüştür.
Bu tehlikeyi bertaraf etmek
için bu gazeteler Şark mlisakı
ile mütekabil yardım misakı-
nın bilâhara bir ademi tecavüz
misakları silsilesi sayesinde bir
tek İstişari misak haline geti-
rilebileceğini isbata çalışmışlar-
dır. Malâm olduğu veçhile
Parayı
Vermezse...
Berlin-Tokyo Telefonu
lendirilmesi sebeblerini böylece
tesbit eden vesika ihtiyaçların
vasatını tesbit ve bunları yeri-
ne getirmek İçin takibi lâzım
gelen umumi. harekâtı şöyle
anlatıyor:
Saf fıharb gemisi bahri sev:
Halkevinde
Konferans.
Önümüzdeki perşembe güni
saat onyedide Halkevi salonl”
rında erkek muallim mektel!
müdürü Bay Refet Tok tar*
fından “Bugünkü içtimai ©©
reyanlar,, mevzuu üzerind!
mühim bir konferans veril*
cektir. Münevverlerimizi”:
gençlerimizin ve halkımızın b“
kon fe ra nsı ka çır ma malarıP'
tavsiye ederiz.
N
Lise ve
külceyşimizin esas uzvu olarak Ortamektepler..
kalmalıdır. Kötü ve eski kru-
vazörlerimizin yerine yakın za-
manda başkaları konacaktır.
Orduya gelince, istenilen kre-
dilerde tayyarelere karşı ko:
runma tertibatı büyük bir in-
kişaf o göstermektedir. e Ordu
techizatının yenilenmesi sureti:
le asrileştirilmelidir. Nihayet
hava korunmasına karşı da
şunlar söylenmektedir.
Havacılıkta elde edilen tek-
nik terakkiler sahillerimiz için
hava (müdafaası bakımından
bir tehlike teşkil etmektedir.
Ne Manş denizinin öte tarafın-
da bulunan bazı toprakların
tamamiyeti memleketimiz için
her zaman olduğundan daha
fazla hayati bir ebemmiyeti
haizdir.
Londra, 5 (A.A) — B. Loyd
Core'a vaki olan doğrudan doğ-
ruya teşriki masaj parlâmento
azalarınca ulusal hükümete işti-
rak hususunda daha müsbet
bir teklifin başlangıcı sayılıyor.
Eski başvekil kendisinden iste-
nilen ökonomik kalkınma plân-
larını hararetle hazırlamaktadır.
Böylece fiilen değilse bile za-
hiren kabine oldukça ileri bir
zihniyetin mümeesiline dayan-
mış “olacak ve üzerindeki ulusal
sıfatını yeniden lebat etmekle
beraber ayni zamanda tehlikeli
bir hasmı da bertaraf etmiş
bulunacaktır. Manhaza Loyd
Corc'un yeni intihabdan evvel
kabineye girmesi şüphelidir.
Reşid Galib'in
ölümünün
Yıldönümü...
LALA ele
İstanbul, 5 (Hususi) — Mer-
bum Reşid Galib'in Ankara'da
mezarında ve şehrimizde Halk
evinde ölümünün yıldönümü
münasebetile bir ihtifal yapıl:
mıştır,
Ankara, 4 (A.A) — Doktor
Bay Reşid Galib'in ölümünün
yıldönümü (münasebetile
Mart çarşamba akşamı bir
anış toplantısı yapılacaktır.
Şirket
İstanbul, 5 (Hususi) — İki
milyon İlrayı vermiye mahküm
edile tramvsy şirketi, parayı
vaktinde vermezse haciz kona-
caktır.
Berlin, 5 (A.A) — 12 mart.
tan itibaren Berlin ile Tokyo
arasında telefon görüşmeleri
başlıyacaktır. Mesafe 9 bin kilo
» ir
Ortamekteplerle liselerde y€
ni imtihan yoklama talimatn*
mesi eksiksiz olarak (tatbif
edilecektir.
Şehrimizdeki liselerle ort”
mekteplerde yeni talimatname)*
göre yapılan ikinci yoklam*
neticesi İyi görülmüştür.
Mekteblerde Sağlık
Kurumları Açıldı..
Şehrimizdeki orta ve ilkmek
teblerde verem mücadele cemi"
yeti dernekleri teşkil edilmesi
kararlaştırılmıştır. İzmir vere
mücadele cemiyeti bunun İçi"
hazırlıklara başlamıştır.
Muallimler Kıdemi
935 yılında omuallimlerde”
kıdem zammına müstahak ol#
cak olanların maarif müdüö”
löğünce tesbitine başlanmıştı”
B. Fuad Yurddaş
Bazı işler için Tire'ye gide?
vilâyet hukuk İşleri müdüri
Bay Fuad Yurddaş dün şehri"
mize dönmüştür.
Gazete Satı-
cıları Cinayeti.
İkinci kordonda Küçük Kar
diçalı hanı yanında gazete mü
vezzli Bay Tevfiki bıçakla yf
ralıyarak öldürmekle suçlu Hf"
gan hakkındaki kararın tef himl
yeniden bazı tedkikat dolayısll*
12 mart salı gününe bırakıl
mıştır.
Oda Idare Heyeti
Ticaret Odası idare heyet!
dün toplanarak bazı İşleri k©
nuşmuştur.
Limanda Bir Kaza
Limanda Felemenk bandırs!'
Ganimides o vapurunda smel*
Arif oğlu |İsmefl'in, ambard*
balyaları istif ettiği sırada üz€
rine düşen bir balya yüzünde”
kolu kırılmış ve yüzü de yar#
lanmıştır.
Çarşamba
Arabi 1353 Rumi 1350
29 Zilkhlece 21 Şubat
Ezani
Güneş 1222 — 6,27
Öğle 6,19 12,20
İkindi 9,33 16,38
Akşan 12 18,04
Yatsı 1,30 (o 19,36
10,42
——