Özet
Amerikan teklifi İngiltere ile Amerika arasındaki harp ihtimalini tahfif etmiştir.
Gemlikli futbol maçları.
Dünkü futbol maçılar.
Diğer Gazeteler
Tam metin içeriği
e £ Mayıs 1999 —
ns 1929 7 ZE Ka ld eği
ahili Berlindeki hadise
erleri aaa
sı Muharebeler
oi g arhlı bir otomobil
Mrikatlara ateş açti
mer Berlin 3 (A.A ) — Berlinin
— 5 vubi garbi mahallesinde ba-
e muharebeleri gece de
——. “am etmiştir . Nümayişçiler
—— GN hava gazi fenerlerini yık-
bi ve Mayenztraste kâin
/4 ,, Metkezine hücum etmiş-
> Zırhlı bir otomobil ba-
El d 4 lara karşı ateş açmıştır.
EZ | Münistler damlardan - şişe,
754, “remit ve saire atmak su-
: Vie mukabelede bulunmuş-
. Şimdiye kadar 3 telef
n bütün Öğ, âraları son derece vahim
etmiştir. İ < üzere 10 yaralı sayıla-
te kada” iştir. Mücadele muvakkaten
(Muş, fakat cuma sabahı ye-
inde ©
ir ormaf
Da Vİ “R ve erkenden başlamıştır.
Refik B-4 1000 kisi tevkit cdildi
müteve /
Berlin 2 (A.A.) — Gazetelere
onra İstöf mayıs nümayişleri esna-
tramvay 4 telef olanların miktarı 9
le kablo Yaralıların adedi 300 dur.
ye uğranİ Vardan yüzünün yarası ağır-
de kal 1 * 1000 kişi kadar tevkif edil-
temini £#
ak üzere
, ve iktis'ep
a aktetmiğ.
Paristeki tevkifat
is 2 (A.A.) — Nazırlar
ISİ içtimaıın hitamında bir
nektebi 5 te muhabirine beyanatta
yapıştırılı”? nan M. Tardiecu meb'us Do-
| ile belediye müşavirlerinden
larında “f eheri ve Yolinin ihtiyaten
ler İ edilmelerinin temamen
1, Ni İyi 3 — Mp” .
ğe yel ani olduğunu suylenmiştir.
Gemlikte futbol maçı
Ha ği 3 (Hu.Mu.! — Mecidiye
betile Beğ, “örü futbol takımile Gemlik
lis kuvViğ “N vurdu arasında yapılan maç-
ı arbede | lecidiye takımı ikiye karşı se-
m etmekti Sayı ile galip gelmiştir.
Avustury?| Reşit
n yapmıŞ' "it Meelisi Umumisinde muhtelif
3 işler için tahsisat
İT KU içün;
ini müz8 pen öğleden sonra içtimaını ak-
wv Ştir. Bu içtimada İzmirde rekzo-
4 aK Gazi Hazretlerinin heykelleri
bin, şehit Zeki ve Nihat Beyler
alla Vk izmanda yapılacak abideye 500,
İ u, ehilinde muhtelif yerlerde
. ali arteziyen kuyuları için 5 bin
araıp* iyviyat ve müsseseti oBâririyeye
— “Â *het için 13 bin 600 lira tahsisat
i dani i üştur. İzmir ve Karşıyaka ba-
(0) pik, “inin kurutulması için 24 bin,
| ada tahsilde bulunan hanımların
upların! "İş tü $ahsiyeleri olarak 900 ve mu- |
İstanbul # o, ektepleri inşaatı hissei muave-
iğer grufi ârak 224 bin 600 lira kabul edil-
i bildirdi “ Akşam Yalılar mahfelinde mec-
y '#,, “ümi' azasına fırka tarafından
Bu pro Vateş verilmiştir.
a Bizim MM, — Berri teslihatın tahdidi
1abersiZ iğ Vre 2 (A.A) — Tahdidi o teslihat
ı teftişi İçe Wu berri teslihat mes'elesnin mü-
iğ € başlamıştır Alman ve Sovyet
, . Murahhasları kullanılmakta olan
5 a lvazımı ile stokların doğrudan doğ-
h alki , Steler vasıtasiyle tahdit edilmesini
ki Simişlerdir. Fransız heyeti murfah-
İh 0) ( harp levazımının bütçeler vasıta-
4 *| İahâit edilmesini teklif o etmiştir.
mabait 7
hi heyeti bazı ihtirazi kayıtlar ileri
|, Yür. Amerikan heyeti harp levazi-
ardır. © akları mes'lesinde en ziyade alâka-
i toptafi ola, devletler ekseriyetinin ( reyine
çi Gi. “ağını beyan etmiştir. Müzakera-
ar. © hi, devâm olunacaktır.»
ktinde ” Stan Ruslara düşman bir siyaset
MOR kullanıyormuş
dele © Taa). > mebküvadam bilir
stanbul ih heyetinin Cenevre ihzari tah-
ruşa yiği , at komisyonundaki hattı hare-
» Mo, .(€smi mahfellerde yapmış olduğu
azami $$ “tibaları kaydeden gazeteler Swi-
hükümetinn Rusyaya düşman br
Iyonlu , İYASL takip etmek suretiyle mev-
koca i *im etmeğe çalışmakta olduğunu
İzmir *B. e müstakbel Rus - Leh müna-
e 4ğİ “da bedbin bulunmaktadır.
imes! l Ün geziyor
i 1 2(A.A) —Graf Zep-
lv urya üzerinde kısa bir
. 4 n sonra üssülhareke-
eri şe ir.
lediye / * Pariste
Y, düf -M. Şaht berlinden
Mümüâileyhin yeni
: uğu söylenmektedir.
alı Pariste
es kıralı bura-
uğla © öz saya dönüyer
ün ak? ?a g Tatillerini Ayru-
d . Kellog Amerika-
ii
Yy Baş ıthampsonda Va-
' Sa,
e a
o A 4Üç gündür şid-
de Pei tg “Hararet gölgede
Yin de lb Arpalâr biçil-
Na 2, “aşe Şeresi -afpalar
vi
“a Say namıştır.
“eş. ji'hasat -başlı-
“2,50 umumiyet
—— a A.) — Vilâyet umumi mec- |
iyi
F nazar )
ii Siyasi vekayie bi
Bahri kuvvetlerin tenkisi
——— som gm yer
Amerikan teklifi İngiltere
I
ie Amerika arasındaki harp
ihtimalini tahfif etmiştir
| Evvelki haftanın siyasi
|
| iflerde bulunduğunu ve bu teklifin ter-
| ki teslihat komisyonunun altıncı devrei
İiçtimaiyesi için şayanı dikkat neticeler
i
temin eylemesi memul olduğunu yaz-
| mıştık. Geçen hafta inkişaf eden vaka- gilterede mevkii iktidarda bulunan
yi bu teklifin asskeri, siyasi cihetlerden
| etmiştir.
i Cünkü Amerikanın Brüksel Sefiri
bulunan M. Hüg Gibsonun teklifi İngil-
tere, Fransa ve İspanya gibi en büyük
ı bahri devletlerin itiraz edemediği esa-
| rafından büyük bir memnuniyetle kar-
Ii şlanmıştır. Bilhassa Amerikanın bu
teklifi karşısında İngiltere hükümeti
İgeniş bir nefes aldı. Harbi umumi zail
olduktan sonra sulhü müsalemet uf-
İkunu Karartan en tehlikeli mes'ele -İn-
İ giltere - Amerika münasebatının neza-
| ket kesbetmesidir.
İngiltere harbı umumiden galip çık-
imakla beraber iktisaden ve mali cihet-
ten gayet zayif düşmüştür. Harbin uzun
müddet devamı ve İngilizlerin bütün
idonanmasiyle ve harbin devamı müd-
detince umumi mükellefiyeti askeriyeyi
i kabul ederek milli kuvvetleriyle harbe
İdevam etmiş olması “Kendisine gayet
| pahalıya malolmuştur. Bu suretle İngil
| hahya malolmuştur. Bu suretle İngil-
i tere mali ve iktisadi cihan hakimiyetini
| Amerikaya kaptırmıştı. Bunun üzerine
Amerikanın donanmasını İngiltereye
müsavi yahut faik bir dereceye iblâğ
dçlemd İngilizleri büsbütün kuşkulan-
İdırmıştır. İki tarafda inşaatı bahriye
için müthiş bir rekabet başlamıştır. Va-
şington mukavelei babriyesi 10,000 ton-
dan büyük harp gemilerini on sene müd-
idetle tahdit eylemiştir. Manhaza kruva-
zörler cihetinden rekabet, gittikçe artan
ibir şiddetle devam etmiştir, Bu rekabet
i diğer bir çok avamil ile birlikte halkları
İngilizce konuşan iki devleti muazza-
ma arasında bütün manasile Harp
tehlikesi teşkil eylemiştir. Geçenlerde
icmalinde
Cenevede in'ikat eden terki teslihat ih-
zari komisyonunda Amerika murahhası
iM. Hüg Gibsonun kuvvai bahriyenin
| tahdidi için gayet mühim ve esaslı tek-
pek büyük ehemmiyeti olduğunu ispat |!
ia : ; listihdaf eden bir teklifte bulunması
jsatı şamil olduğundan bu devletler ta-| İngiltere ile Amerika arasındaki harp
Cenevrede toplanan İngiliz - Ameri-
ka - Japon yeni bahri tahdidi teslihat
Konferansında İngilizlerin. kruvazör
|cihetinden Amerikaya faik olmak iddi-
jasında bulunması bu tehlikeyi büsbü-
tün kuvvetlendirmişti.
Bu konferansın akim kalması ve
muahharan İngilterenin Fransa ile
bahri bir itilâf projesi hazırlaması In-
müuhafazakârlar hükümetinin mevkini
gerek hariçte fena halde sarsmış Ve
İngiliz amele fırkasına iktidar mevkii-
ne gelmek için yol hazırlamıştı., Ame-
rikanın her türlü sefaini bahriyenin
yalnız tahdidini değil belki tenkisini
tehlikesini ehemmiyetli surette tahfif
eylemiştir.
Bu'teklif Amerikada Reisicumhur
değiştikten sonra Amerikanın . harici
siyasetinde gayet esaslı bir tebeddül
vuku bulduğuna delâlet ediyor. Sabık
Reisicumhur M. Kuliç halis bir Ameri-
kan politikası takip ediyordu. Bu Zat
hariçte gezmiş olmadığından Ameri-
kanlıktan başka bir şey düşünmiyordu.
Halbuki: yeni Reisicumhur M. Huver
harici ve Avrupayı pek yakından tanı-
yan bir recülü siyasiydi. Huver, Ameri-
ka ile Ingiltere arasında bir muharebe
vukuunun İngilizce kounşan bu iki
millet için inkiraz yolu açacağı kana-
atindedir. :
M. Huver İngiltere ile bir harp vukuu
şöyle dursun İngilterede bir dahili in-
kilâp zuhur ederek şimdiki hükümet
usulünün değişmesini bile istemediğini
gazetecilere beyan etmiş ve böyle bir
halin Amerika için dahi büyük bir felâ-
ket olacağını anlamıştır, Teslihatı bah
riyenin tenkisinin İngilterede umumi
intihabat başlıyacağı bir sırada teklif
olunması muhafazakârların vaziyetini
mühim derecede ıslah edecektir. Bina-
enaleyh M. Gibsonun teklifi donanma-
ların tenkisine : hizmet edeceğinden
ziyade Amerika - İngiltere siyasetinde
mühim bir tebeddüle delâleti itibariyle
haizi ehemmiyettir.
Muharrem Feyzi
“ Âk karar heyetinde
Akkaş Nazım, Mehmet Talât
Efendiler ve seyh Mehmet
çavuş hakkındaki kararlar
retfedildi
Âli karar heyeti riyasetinden”
Osmaniyenin işgalinden O mukaddem
memurin ile birlikte bahçeye cıkılıp bilâ-
hare Fransızların idaresi altında bulunan
Osmaniyeye avdetle tahsil memurluğunu
kabul ve ifa etmesinden dolayı ademi 'is-
tihdammna heyeti mahsusaca karar veril-
'miş olan Adana telgraf ve posta başmüdi-
riyet kâtibi sabıkı Akkâş Nazım efendinin
cidali milliyenin bidayetinde kuvvayi
milliyeye iltihak ve kuvvayi - milliye tel-
'şraf muhaberatnı temin eylediği ve Fran-
sızların büyük taarruzları üzerine bizza-
rute hali esarette kalarak kuvvayi milli-
ye kumandanlarnın emir ve tensibiyle ve
kuvayi milliyeye hizmet etmek Oo maksa-
idiyle Osmaniyede tahsil (omemurluğunu
xabul ve Fransızların vaziyet ve hareket-
leri hakkında Kuvayi milliye kumandan-
larma malümat ita ve milli (kuvvetlere
malzeme göndermek suretiyle de maddi
muaveneti sebkeylediği ve amali milliye-
ze muhalif bir halü harekette bulunmuş
olduğu resmi ve gayrı resmi - sehadat ve
İ vesaik münderecatiyle sabit olduğundan
noksan tahkikata isjinaden mumaileyh
hakkında verilmiş olan Kararın o ref'ine
müttefikan karar verilmiştir.
* “Âli karar heyeti riyasetinden:
Kavlen ve filen amali milliyeye muha-
lif olduğu emniyeti umumiyeden gönde-
rilen defterin tetkikinden anlaşlmasından
dolayı heyeti mahsusaca ademi istilda-
mına karar verilmiş olan oOsmanivenin
Alibekirli kariyesinden Yarpuzlu Mustafa
oğlu Şeyh Mehmet çavuşun işgalden çok
evvel Jandarma silkine dahil olduğu ve
xuvayi milliyenin bidayeti teşekkülünde
milli kahramanlardan Hasan Paşanın
maiyetinde bir çök muharebatta bulun-
düğu ve Hasan Paşanın arzusiyle ( işal
altmda kalarak Jandarma çavuşluğu va-
zifesinde devam eylediği ve Osmaniyede
kaldığı müddetçe Hasan Paşaya (Odaima
#ransızların ahval ve harekâtı hakkında
malümat vererek kuvayi o milliyenin
iertibatına oOyardım eylediği
i hassa Fıransızların mühim bir *casusu
olan Hassalı Mıdık nam seriri imha ile
kafasını Hasan Paşaya gönderdiği tehey-
yün eylemekte : ve mumaileyhin
miyle amali milliyenin istihsali maksa-
diyle ifayi vazife eylediği resmi ve gayrı
resmi vesaik ile sübut bulmakta olduğun-
dan mumaileyh hakkında verilmiş olan
kararın refine itifakla karar verilmiştir.
* Âli karar heyeti riyasetinden:
Fransızlara karşı açılan cidali milli
izerine Osmaniyeyi terk ile heyeti hükü-
metle Bahçe kazasına geldiği halde bir
müddet sonra Fransızların işgali altında
yulunan Osmahiyeye avdetle vazife kabul
sylemesinden dolayı heyeti (o mahsusaca
idematı' devlette (ademi © istihtamına
tarar verilmiş olan Cebelibereket tapu
yaşkâtibi sabıkı Mehmet. Talat efendinin
işgalden evvel vergi kâtibi olduğu ve mü-
zadelei milliye başlayınca diğer memurin
“ze halk ile birlikte harbe iştirak eylediği
aç a m ğa ml mmm
Bm aaemlmğyem— mm amma a mm ğe
— —
ve bil-|
muvaffak olânlara verilmekte olan $şa-
tema- |
Gümün ilnaamları
ik bahar
” Sa 1 <
Ilk bahar, hayatin selaletleri- karşı-
sında tebessümler sagan neş'eli ve ma-
sum bir çocuğa benzer.
2) ai
İlk baharla genç bir kadın arasında
şu fark vardır:
Bahar, her yıl ayni süzellikler, ayni
renkler ve ahenkier getirir. Kadın ise,
“başında aklaşan bir kaç tel saçın ve
iyüzünü buruşturan bir kaç çizginin be-
.deli olarak, hayatından her sene bir
bahar kaybeder:
ali ER
İlk bahar, denilebilir ki, mevsimlerin
en merhametlisidir: İhtiyarlara genç-
lerden, zenginlere fakirlerden, hasta-
lara sağlamlardan daha faydalı ve da-
ha müşfiktir.
m se
Bahar, aşk ve ihtiras mevsimidir:
Yapraklar, bir ipek etek gibi hışıldar..
Yıldızlar, geçgin bakirelerin gözleri
gibi pırıldar.. Denizin mırıltısı, sanki
visal buselerinin aksidir.. Sulam şırıl-
tısı, sanki şakrak bir genç kızın sesidir.
sanki güzel bir kadının bayıltıcı nefe-
sidir... Ne olurdu, bütün hayat fasıla-
sız bir bahar olaydı!
—
En ziyade ömür baharı mevsimlerin
baharile birleştiği zamandır ki, aşk
buharı tütmeğe başlar...
e e
Son bahar, melül ve sarışın bir kadın,
kış, titiz ve suratsız' bir ihtiyar, yaz,
ateşli ve baygın gözlü bir dul, ilk bahar
ise, menekşe gözlü, lâle yüzlü fıkırdak
bir genc kızdır. a
AGÂH İZZET
1.
MaariTfte
Millet mektebi sahadetamelerine
pul yapıştırılmıyacak
Millet mekteplerindeki imtihanlarda
hadetnamelere onbeş kuruşluk maktu
pul yapştırılmakta idi. Bu kere yapılan
bir tamimde badema mezkür şahadet-
namelerin pul ilsakından istisna edil-
idiği ve şefkat pulunun da arzu edenler
tarafından yapıştırılabileceği bildiril-
miştir. N
ve Fransızların büyük taarruzunda harice
çıkmıyarak maa gile işgal altinda kaldığı,
Bahçeye gdemediği ve kasabaya avdetle
eski vazifesinde devam eylediği ve istir-
dada Kadar başka memuriyet (almadığı
ve âmiali milliyeye muhalif bir: hareketi
görülmedği ve istirdadı; müteakip : hükü-
meti milliyece yine tapu . başkitabetine
tayin. kılındığı resmi ve gayrı resmi kuyut
ve vesaikin mütalea ve tetkiki ile tebey-
yün eylemiş olduğundan mumaileyh
hakkında verilmiş olan kararm refine
müttefikan Karar verilmistir.
m m ml m m ya” a a
em mmm
5 -Hayatpahalılığı,
- etrafında tetkikler...)
Her şeyden evvel, istihsal faaliyetlerimizin
“ İktisadileştirilmesi,, tabirile ifade edilebile-
cek bir istihsal inkilabına mühtgcız. o
İstanbul Vilâyetine ait bir anketimi-
Ze nâazâran vergiler-1914 senesine kı-
yâasen 1928 senesinde takriben - (9,60)
misline'baliğ olmuştur.
1914 senesinde İstanbulun nüfusu bir
milyon tahmin edildiğine göre nüfus
başına mükellefiyet miktarı 2 lira 38
kuru$'iken 1927 senesinde yediyüz bine
tenezzül eden nüfusun beherine-32 lira
84 kuruş isabet etmekte ve buna naza-
ran 1914 senesindeki mükellefiyet mik-
tarının bügün 14 misle irtika o ettiği
müşahede edilmektedir.
Vergilerin heyeti umumüiyesi itibari-
le, eşya fiatlarını terfi eden tesirlerin-
den başka tasarrufu - tahdit ve işkâl
eden mahiyetleri daha ziyade şayanı
dikkattir. Bizde servet ve sermayenin
teşekkülü büyük bir dikkat ve itinaya
mevzu olması lâzım gelen bir mes'ele-
dir. Hiç şüphe yoktur ki memlekette
Servet ve sermayenin tekâsüfü en bü-
yük iktisadi kudret menbaıdır. Ancak
bu snretledir ki siamız ve iktisadi in-
kişafımızın sür'ati seyri artacak, hiç
bir veçhile mukayyet olmıyan bir is-
tiklâl elde edilecektir.
Ancak devleti vergilerin - tezyidine
sevkeden amil devlet masarifi umumi-
yesinin tezayüdü olduğuna ve buda
diğer esbap meyanında fiat tereffuu-
nun bir neticesi bulunduğuna göre
fiatları takrir edebilmek, bir taraftan
vergilerin kesbi istikrar etmesine, diğer
taraftân iktisadi siamizın genişlemesi-
ne mütevakkıftır,
Filhakika Başvekil İsmet Paşa haz-
retlerinin Malatyada buyurdukları
veçhile, biz “Bugün memleketin mai-
Set ve servet verecek - vasıtalarından
hiç birinde, ne o zirâatta, ne yetiştir-
mede, ne ormanlarnda, ne madenle-
rinde, ne de sanayi ve ticaretinde mu-
hik olarak bekliyebileceğimiğ hasılâ-
tm asgarisini bile bulmuş değiliz.”
Mezru arazimizin mesahai umumi-
yesi, coğrafi vus'atimizin ancak yüzde
dört buçuğuna baliğ olmaktadır. Hal-
büki mümtaz şeraiti tabiiyemiz, haki-
kati halde, en yüksek stihsal imkânları
ile çalışmaklığımıza müsaittir. Bu im-
kânlardan şimdiye kadar istifade edil-
memiştir. Bunun sebebini geçmiş de-
virlerin hususiyetlerinde aramak icap
eder; Bu hususiyetleri tadada lüzum
görmüyoruz. memleketimiz o şeraiti
umumüiyesinin, şimdiye kadar, bu sa-
hadaki tesiratı tekrar tahlile ihtiyac
hissettirmiyecek kadar bariz ve ma-
lümdur.
Türk iktisadiyatının hali hazırı zih-
niyet, hareket ve cevaliyet (o itibârile,
ümit verici bir inkişafa doğru gitmek-
tedir. Cari olan emniyet havası içinde
sükün ve şuurla çalıştıkça bu gayenin
de tedrici bir surette tamamen tahak-
İkuk edeceğine şüphe yoktur.
Ancak iktisadi inkişafımızın sür'ati
seyrini tahdit eden bazı esbap mevcut-
tur. Bu esbabın bir kısmı eski gafletin
bir muhassalası, diğer bir kısmıda
iktisadi faaliyetlerimizi tevzin ve tan-
zim edecek umumi bir iktisat pilânının
henüz mefkut olmasının bir'neticesidir.
Bizde ziraat her veçhü itibar 'ile
bulunması diğer iktisadi faaliyetlerin
|de Zafiyetile musabiyetini intaç eder.
Bizde ziraat her veçhü itibar ile ve
linkişafa müstait olduğu halde bugün
Çiçekli ağaçları öperek gelen ruzgâr, , masraf sâyin tam bir surette semeresi-
ni temin edemiyen bir sahadır. Vesaiti
listihsaliyemizin fikdan ve iptidailiği
sâyimizin israfına saik olmakta ve sâ-
yin israfı, netice itibarile, randman
inoksanını intaç etmektedir.
İstihsal masraflarımız, umumiyetle
her sahada, mümasil mahsulâ-itibarile
cihan istihsal masarifi seviyesinden
yüksektir.Rakip memleketlere nazara
istihsal metodlarımızın gayri müsait
bulunmasi iktisadi faaliyetlerimize de
modern prensiplerin yer bulması ve ik-
tisadi hayatımızın, muhtelif vesileler
raftan müstahsilâtımızın maliyet fiatı,
>.
diğer taraftan evsafı üzerinde müessir
olmakta ve hariçte rağbet ve revaç
bulmasını işkâl etmektedir.
Tabii servet menbalarımızdah hak-
kile istifade edebilmek için görgüye
müstenit an'anevi usüllerden kurtul-
mak, modern iktist prensiplerine müs-
tenit istihsal metodlarına geçmek,
bilümüm, iktisadi faaliyetlerimizi ras-
yonalize ederek masarifi istihsaliyemi-
zin cihan masarifi istihsaliyesi seviye-
sine yaklaşabilmesini temin etmek za-
ruridir. Bilhassa düşünülmek iktiza
eder ki başlıca ihracat eşyamz cihan
piyasasında daimi bir rekabete maruz
bulunmaktadır. Mümessil istihsalâtta
bulunan memleketlerin istihsal tek-
niklerinin O faikiyetinden mütevellit
olan bu vaziyet bütün şümulü ile ve
daimi surette milli iktisadiyatımızı
tahdit etmektedir. Evvelâ istihsal
faaliyetlerimizin “İktisadileştirilmesi”
tabirile ifade edilebilecek bir istihsal
inkılâbına mühtacız,
Bu inkılâbın iki safhası vardır!
A— Teknik inkılâp — Rasyonel,
yani. makul veiyi elvirişli istihsal
gayesine müteveccih bir inkılâp.
B— Mahsulâtımızın revacı daimisini
temin etmek için başlıca ihracat esya—
mızın standardizasyonu.
Yürkiye henüz, asrı hazır iktisadiya-
tının amladığı manada, inkişaf edeme-
miş bir ziraat memleketidir. Bunu bil- *
hassa memleketimizin beynelmilel mü-
badele mühnasebetlerindeki mevkiini
tahlil etmekle anlıyoruz. İhraç ettiği-
miz mahsulât, memleketin bu vasfının
tabii bir neticesi olarak, büyük bir te-
nevvu arzetmemektedir.
İhracatımız, umumiyetle zirai mah-
sulâta inhisar etmekte ve sınai mamu-
lât ihracı bu meyanda varidi hatır ol-
mamaktadır. İhracatımız, ehemmiyet
itibarile, başlıca tütün, meyva; sebze,
yapağı, tiftik, pamuk, zeytinyağı, af- |
yon gibi müstahsalâttan terekküp
ediyor. -
İhracat ticaretimiz, heyeti umumi-
yesindeki hareket ve inkişaf itibarile,
ümit verici temayüllier arzetmektedir.
1923 senesindeki ithalâtımız 144,788,671
lira, ihracatımız 84,651,189 liradır, 192ö
senesindeki ithalâtımız ise 234,591,722
lira, ihracatımız. 187,742,801 liradır. Bu
itibar ile ithalât ve ihracat miktarları
arasındaki Ooâçık 1923 senesinde
60,137,482 lira iken 1926 senesinde
46,848,921 liraya tenezzül etmiştir. Va-
kıa ihracatımızın hakiki vus'at ve kıy-
meti eldeki istatistiklerle sahih bir
surette ifade edilmiş değildir. Gümrük
istatistiklerindeki ithalât kıymetlerine
ait rakamlar .ithalât emtiasını mah-
reçlerinde bayilere tediye edilen bedel-
lerini muhtevi bulunduğu halde ihra-
cat kiymetleri emtianın memleketi-
miz dahilindeki vasati fiatına iptinea
etmekte ve -bazı tahminlere nazaran-
hatta bunlardan da dun bulunmakta-
dır.
Hariçe satışlarımızın tazammun et-
tiği kârların da esas itibarile, ihracat
emtiamızın kıymetine inzimam etmesi
tabiidir. »
Böyle olmakla beraber ticâret muvâ-
zenemiz.matlüp mahiyeti iktisap etmiş
olmaktan uzaktır. Iktisadi kifayetle
beraber, beynelmilel ticari münaseba-.
tımızın genişlemesine ve bu suretle de
iktisadi muvazenemizde, müsbet ta-
havvüllere matuf olarak rasyonel bir
tarzda istihsalâtımızı tezyit etmek
lüzumu aşikârdır.
İhracat ticaretimizin tanzimi mes'e-.
leside bu çerçive dahilinde mütalea
edilebilecek bir mes'eledir.
Ticareti hariciyemizin tanzimine
calışacak, milli mahsulâta reklâmcılık
yaparak daimi harici pazarlar temini- |
ne yardım edecek bir teşkilâta ihtiyaç
vardır.
(Yarınki nüshamızda da Nurullah
| istifadeye devam edeceğiz.)
Spor
ye —
Dünkü futbol maçları
————-e.pıs ——
Galatasaray, Vefa ile, Beşiktaş ta Beykoz
ile berabere kaldı. Fenerbahçe de
Süleymaniyeyi mağlüp etti
Dün Taksim stadyumunda lig maç-
larına devam .edilmiştir. Fiköstür muci-
bince ilk maç Galatasaray ile Vefa ara-
sında yabılmıştır. Vefalıların Galatasa-
raya karşı nakadar şanslı olduklarına
dün işafet etmişti. Dünkü müsabaka bu
hakikati bir dafa daha teyit etmiştir
Bu- müsabaka baştan nihayete kadar
iki tarafın da kati bir hakimiyetine
girmeden tam bir tevazun içinde cere-
yan etmiş, sıfır sıfıra nihayet bulmuştur.
Vefalılar, takdire seza şuurlu bir o-
yun sistemi takip ederek Galatasareyın
akınlarını durdurmuşlar , her fırsatta
kendileri de - güzel hücumlarla. Galata-
saray kalesini sik sık Ziyaret etmişlerdir.
| Vefalılar bu hücumlar esnasında bir
kaç ta sayı fırsatı kaçırmışlardir.
İki tarafın da mütekabilen devam eden
bu akınları hiç bir hetice vermemiş,
oyun sıfır sıfıra berabere neticelenmiştir.
kinci müsabaka Fener bahçe ile Sü -
leymaniye arasında yapılmıştır. Fener. |
lilerin yaptıkları 6 Sayıya mukabil Sü»
leymaniye muhacimleri da iki fırsattan
istifade ederek -? İ yapmışlardır.
Oyun bu suretle 2-6 İlel galibiye-
tile bitmiştir. |
Son müsabaka Beşiktaş ile Beykoz
arasında olmuştur. Bu oyun çok hara-
Nankörlük !
en müesseselerdeki Türk-
ere, hemen ekseriyetle üvey
evlât muamelesi yapıldığını, bun-
lara baş belâsı nazarile bakıldı-
ğını yazmıştım. Çalıştıkları ecnebi
müesseselerinden memnun ölan
Türkler her halde pek fazla de-
ğildir.
Bu müesseseler Türkiyede pa-
ra kazandıkları halde Türk me-
muru kullanmak için ellerinden
geleni yaparlar. Ekseriya parato-
ner kabilinden büyükçe bir Türk
memur kullanırlar, ondan sonra
gelsin Yunanlılar ve tatlı su irenk-
İeri.. -
Türkiyede para kazamp ta
bu paranın bir miktarın olsun
Türklere vermemek fikri, Türk
düşmanlığının, bu ecnebi mücsse-
selerinin, iliklerine kadar işlediğini
ispat eder. Bu hareketin açık
Türkçesi nankörlüktür. Onların
nankörlüğüne bizim müsamaha
etmemiz ise, milliyetperverlik de-
nilen şeyi henüz tam manasile
anlıyamadığımıza delâlet eder.
Bana bu satırları yazdıran sa-
ik “Doyçe Oryent Bank, ta son
günlerde Türk memurlarına yapı-
lan bir haksızlıktır. Bu bankada
105 memur vardır. Bunların 30
tanesi halis muhlis Yunanlıdır,
8taneşi ecnebidir. Mütebakisi Rum,
Musevi, tatlı su frengidir, ve yal-
nız 12 tanesi de Türk...
Son günlerde banka tensikat
yapmağa kalkmıştır. Bu, tabii,
onun hakkıdır ; fakat tensikatta,
zaten 12 tanecik olan Türk me-
murlarından 5 tanesini daha kapı
dışarı etmiştir. Yunanlı ve tatlı
“su İrengi memurlardan bir tanesi
“bile terisika uğramamıştır. Demek
“ki maksat tensikat yapmak değil
“bilvesile Türk memurlarını azalt-
maktır.
Bu bankanın Türk memurları-
m böyle kapı dışarı etmesine ve
diğer Türk olmıyan memurlarını
sinesine basdırmasına karşı kimse
ses çikarmıyacak mı? Bu işle
| alâkadar olan resmi daire süküt
mu edecek? Eğer kimse bu Türk-
“derin haklarını arayıp sormazsa,
beş altı ay sonra hiç bir ecnebi
müessesesinde ilaç için bir tek
Türk memur kalmıyac a
* etmiyelim. Maçka gipie
lenii
!
Bir tek sualim daha var. İstan
i “bul şubesinde 30 Yunanlı kullanan
i “ Doyçe Oryent Bank , ın Atina
. şubesinde kaç Türk memur vardır?
Tabii, 000 değil mi ?
O halde İstanbul şubesinde”
| 30 Yünanlının işi ne? yoksa bu;
Banka Yunan Bankası mıdır ?
|
$.
-Şekispir perestle-
rin protestosu
i . © 1 Birinci, sahifeden mabaat (|
«Müumaileyh bu protestoya gülerek
.demiştir ki: :
| “— Evvela ben 22 imza sahibi
kadar Şekispiri tanıyan bir ada-
mım. Ben Şikispir hakkında kendi
| fikrimi beyan ettim. Bunlar, Türk
, irfanı namına hareket ediyorlar-
mış! Bu vekâleti bunlara kimler
| vermiş ?..
li Şekispiri Bunlar hangi lisan da
i okudular. Eğer elimizde bulunan
' tek tük fransızca veya Abdullah
i Cevdet Beyin tercüme ettiği eser.
ler ise Sekispiri hiç anlamamışlar
demektir.
Ben Şekispire byağı bir aadam
demedim . Şekispir büyük bir
© adamdır. Cihan edebiyatında meş-
hurdur. Ancak bizim için onun
'ile ileri sürülen, diğer illetleri bir ta-! Esat Beyin kiymetli tetkiklerinden eserlerini temsil etmek faydasız-
i dır. Çünkü onlar asarı atika sıra-
İ sına geçmiş, müzeye malolmuş
şeylerdir. Yalınız Şekispirin eser-
lerini değil, bunun gibi bütün
klasikleri mevkii temaşaya koy-
mak biz Türkler için bir fayda
temin etmez.
Asıl şayanı dikkat ve teessüf
olan cihet bizim büyük adamları-
muz hakkında söz söylendiği za-
man bu efendilerin hiç bir hare-
ket göstermemiş olduklarıdır, ,
retli cereyan etmiş, Beykozlular dün
| güzel bir oyun göstererek Beşiktaşlılara
mağlüp olmamışlardır. Bu oyunun bi-
rinci oOdevresi sifir sıfıra (o bitmiş,
ikinci derecede ilk golü Beşiktaş yap-
mıştır.
. Beykozlular biraz sonra buna mu-
kabele ederek öyonu beraberlikle bitir-
meğe muvaffak olmuşlardır .
Beşiktaş takımı»dün eksik bir kadro
ile sahaya çılımakla beraber kendisinden
beklenilen oyunu kösterememiştir
#»
— Hilâl takımı dün Kadıköyü saha-
sında Beylerbeyi takımile bir müsabaka
yapmı$ 2-1 galip gelmiştir.