Özet
Bir kazamızın canhıraş feryadı.
Suriyedeki Fransız idaresi cenup vilayetlerimizin için bir afet halinbedir.
Tevfik Rüştü B. Venedik tarihiyle dönmüyor.
Hariciye Vekilimiz dün Romadan hareket etmiş ve merasimle tesviyi olunmuştur.
Roma 30 (Hususi) — Tevfik Rüştü B. bu akşam Venedike hareket ediyor. Orada bir kaç gün kaldıklar sona Türkiyeye avet edecektir.
Türkiye Hariciye V. "Tribuna" gazetesinin bir muharririne İtalyada görüldüğü hüsni kabul edilmiştir. Tevfik Rüştü B. aynı zamanda son altı sene zarfında İtalya gösterilen terakkiyata hayran kaldım ve M. Musolini karşı beslediği takdir hislerinin son mülakeat casinada bir kat daha tezayiit ettiği söylenmiştir.
Türkiye - İtalya muhalefeti teatil edildi.
Roma 30 (hususi) — Türkiye ile İtalya arasında aktelden bitirafik, telifi beyin ve tesviye adlıyi muahedesinin musadare dikkat nazır diklet ve ittilat alilerine yaydırıyor. Gerek mukaddası millet ve memleketlere akaldım olup sahaliyet bir müessesel sifatı, grekçe bu işi ziyade üzerine maletin tabii bilanın sok muhtemern bir gazeteci hasayetle sahaliyet makamaları bu hususta tenevris ve hukümetimizin nihaye ve merhametine mazhar olmakligım esabını temine müsaade buymalurna rica ederiz.
Kilis evvelce ne idi?
Kilis şehri mazide, alıya kısır parça ve maş mühakat etmiş sekken bir afetin fifti eden en mübir bir kra mekde iki. Hali hazar daki görünümlüden anlaşıcağı veylehii mütadett oteller, binlerce dukkati teşkil eden genis çarşılardı biri bu maşfahinisi idi Kazan Şirri hude dahilinde kalan dört yüz kirç parça köyünden Fransızlarımın sırında Kazaya tahvil ettiğiler.
"Izaz", "Kurtadığı" mantakaları kesilik ve kuviye inatbeyi echele Türkiye'mizin Adanaşı tevfeke edecek bir halde olup bunların servet ve refah hazineindeki mühim bir miktarı muhtelif suretle mütemaile dikkate alındır.
Paris Şefrimiz Fethi Bey,.
[Mabadi Uçuncu Sahife].
50 kişilik bir Bulgar muallim heyeti dün şehrimize geldi.
Bulgarlar dört gün kalacaklar sonra da bir gün kalmak üzere Bursaya gideceklerdir.
Güzelik Müsabakamız.
Bugun de iki resim dercediyoruz.
Muhittin Beyefendi'nin bu nazik () beyanatı bize mütevecchit. Ve bilhassa şu cümle: "Bir fez muddata edilirken yalan karıştırmak doğru mu dur ?".
Diğer Gazeteler
Tam metin içeriği
Başmulharriri
YUNUS NADİ
darehanesi : Düyünüummumiye |
Karşısında dairei mahsüsa |
Telgraf : İstanbul Cümhuriyet- |
Posta kutusu : N?” 246
Başmukarrir: o 2366
Tatrir müdürü: 3236
kısmı: 472
Telefon:
İdare
müdürt: 2365, Kitap
ANEL E) A) AED ELE ZI
Lâyihası
Bir kazamızın canhıraş feryadı
; Suriyedeki Fransız idaresi
| cenup vilâyetlerimiz için
g bir afet halinbedir
li a
li İstifhamlarla çizdiğimiz bütün şu hudutta bin bir facia
i cereyan ediyor. Efkâr umumiyemiz bu facialara
maatteessüf agâh değildir
İve hal yalnız Kilis mmtakasında değil, Suriyeye mücavi
Şe
| İolan Fransız Hariciye Nazırı Mösyö Briana ithaf ettiğimiz mek
| İtuplarını aynen neşrediyoruz:
pe —
iJolduğu halde her sene mevzuu bahs olan, fakat buna rağmen
Suriye ile hemhudut olan menatıkın hepsinden daha başka ve daha
ihmaruz kaldığı sefaleti iktisadiye ve içtimaiyeyi bir nebze olsun bu münase-
iilve memleketle alâkadar olmuş salâhiyetli bir mümessil sıfatıle, grekse
bu işi en ziyade üzerine maletmiş tabii bulunan çok muhterem bir gazeteci
ilade buyurmalarını rica ederiz.
| Kilis evvelce re idi?
mazide üz küsur parça ve maa mülhakat yetmiş
| n ah ) "inühimebi md me iidi-Hali -hazır-
-İ.İdaki" görünüşünden de anlaşılacağı veçhile müteaddit oteller, binlerce
dükkânı teşkil e
tiçaret ve iktisat memleketi idi.
her an seçilip ayrılacak bir vasfı mümeyyize malikiyeti ile tanılır. O dere-
cede ki ezeldenberi Suriye ile manen, maddeten ve resmen kesbi irtibat
hareketinde şuuru milliyesini rehper ittihaz ederek o yolda yürümüştür.
Vilâyatı sarkiye halkının bütün ihtyacatı evvelce “ Halep”
ilgiden ve bu suretle etek dolusu paralar birakan insan akinlarının şen ve
Jİ zengin bir misafirhanesi idi Kazanın Suriye hdudu dahilinde kalan dört
“İyüz küsür parça köyünden Fransızların: şimdi Kazaya tahvil ettikleri
|'Izaz”, “Kürtdağı” mıntakaları kenişlik ve kuüvvei inbatiye cihetile
Türkiyemizin Adanasına tefevvuk edecek bir halde olup bunların servet
ve refah hazinelerinden mühim bir miktarı muhtelif suretlele mütema-
|
'İşetten azade, geniş bir hüzur, payansız bir neş'e ile meşbu idi. Bağ, bahçe
|
j teferrüatına kadar sahip, emvalini dilediği gibi idare eder, senelik mesai-
il
|
İ
|
“İsinin semerelerini bol bol aldıkça refah ve saadet hislerinin en tatlı zevk-
il lerile meslekine
Hududun tahdidinden sonra
Malüm hududun tayin ve tahtitinden . itibaren Kilis
il
8 ili
ll
İl
şehri şu bol ve
esini kaybetmiş, mahküm olduğu tedrici ölümün ciğerler paralıyan keskin
devrü tevdi eylemiştir.
| . Haleple münasebeti ticariyenin inkıtaı da ilâveten Kilisin iktisadi mevkini
—İdaha ziyade öldürmüştür;
İİ İzaz mıntakası dediğimiş geniş sahanın mühim bir kısmı Kilisin bağ
i İbahçe, zeytinliklerini ve Kilislilerin yüz binlerce dönümü htiva eden arazi
“| İve çiftliklerini şamil; ahalisinin onda yedisi kâmilen Türk olan çok zengin
Ji bir uvadır. Bu uvâ Türkiyede mukim Türklerin mülkiyet ve tasarrufunda
1 olduğu halde Fransız Suriyesi toprağıfda bulunuyor. Tabiri diğerle burada
i (meskün yirmi beş bin kişinin başları beri tarafta gövdeleri öte tarafta kal-
İmıştır.Bunlar üzerindeki hakkı tasarrufu temin eden Ankara itilâfnamesi-
İlnin i3üncü maddesi bizim yalnız oralardan resmen kovulmamıza mâni ola-
İ (bilmiştir. Yoksa hukuku tasarrufiye denilen en hayati ve mukaddes bir
il hak bizim için varılmaz bir seraptır. Arazimiz müdaheleye, mahşulât ve
il
“ İlatmak ve erbabı- müracaatı
b
İilelde etmek mümkün değildir. Bundan tevelüt eden aksülâmeller halktaki
İsikâyet cesaretini de kırmıştır. Buna mukabil; Suriyeliler bizim taraftaki
Jalâkalarını idare etmek hususunda hükümetimizden azami muavenet ve
iİteshilât görmektedir, O derece ki biz “paramızla işlettiğimiz rençberlere
Karşı bile söz söyliyemezken : onlar memleketimizde,
€phus on üçüncü maddenin sarahatini nazarı itibare almıyarak vakit
li Vâkit hakkımızda tatbik edilen tazyik ve kaçırma siyasetinin ardı arası
adim etmekteyiz.
| şu masına rağmen bizden mütemadiyen öşür bedeli isterler. Gerçi biz
l
n b iriz ve icap eden yerlere tebligat yaptırmağa muzaffak oluruz. Fakat
e Sürülür, çift ve çubuğumuz tatil edilir, istifade edilerek muayyen
Vsim ve günlerimiz heâr olur.
hı ei Sai istedikleri paranın iki mislini ziyan etmiş oluruz. Bu iş senede
i İmüzake, tekerrür eder. Mesaili maliyenin intacı için Halepte Fransızlarla
lı emri e Pulünan heyetimizin mevcut olduğu şu dakikada bile Fransiz-
di iVaki ihdas etmek üzere Arazi vergisi cibayeti için tahsildarlarını
/ (Mabadi Üçüncü Sahifededir)|
EE 58 EEE aeer aşygmse
il : , .
|| Kilis kazasından altında yüzlerce hamiyetli vatandaşın im-|
“İzasını taşıyan bir feryatname aldık. Şikâyet olunan vaziyetin|
İaynen ve tamamen bundan ibaret olduğu bizim malümumuzdur)|
İbütün cenup mıntakamızda böyledir. Biz vaziyet bugün yarın
i İdüzelir diye süküt edip duruyorduk. Hayır, bu böyle olmıyor;|
İhayır bu vaziyet düzelmiyor. O halde Türk efkârı umumiyesinin
cereyanı ahvalden habersiz kalmaması lüzumunu takdire başla-|
“İmış bulunuyoruz, ve ilk iş olarak Kilislilerin güya sulh âşıkı
Memleketin düşman işgalihden kurtulması yedi sene kadar bir zamanlı
kadar dürüst ve isabetli bir neticeye - iktiran edemiyen Türkiye-Suriye |
hududu mes'elesinin şu sırada tekrar müzakere edilmekte olduğunu işttik-llii
İl
İlmüstesna bir manzara arzetmekte olan Kilis kâzasının bu hudut yüzünden i
İİbetle nazarı dikkat ve ıttılal âlilerine vazediyoruz. Gerek mukadderatı mil-jli
let ve memleketle alâkadar olmuş salâhiyetli bir mümessil sıfatile, gereksel!
ii haysiyetile salâhiyettar makamların bu hususta tenvirine ve hükümetimi--|)i!||
| Jzin himaye ve merhametine mazhar olmaklığımız esbabını temine müsa-ji|
“gemiş çarşıldiı ve bir çok mağazalarile pek güzel birl
Ahalisi de her hususta takdire değer zekâ ve kabiliyetli, akran arasındall
edecek bir vaziyeti coğrafiye ve idariye altında bulunduğuna rağmen hissil! |
milliyeini kaybetmömiş, an'anatı" milliyesine her an sadık kalmış ve her İl göstermiştir.
ten temin ii
Jedildği cihetle bü menileket beş istasyonun ticari merkezi ve her gelip
'İdiyen Kilise dökülürdü. Burada her sınıftan alış veriş adamları derdi maj-|
"İve çiftlik sahipler hukuku tasarrufiye ve şahsiyelerinin en ince nukat veli
daha ciddi daha azimkâr ve daha hevesli bir aşkla sarılırdıli!
Bulgarlar dört gün kalacaklar sonra da bir
kalmak üzere Bursaya gideceklerdir
İ İmebzul nimetlerden tamamen tecrit edilmiş hürriyeti hukukiye ve şahsi-||
| il zehirlerile kabiliyeti hayatiyesini Fransız bayrağına diz çöken Araplara
Bügün Kazanın idaresinde kalan iki yüz kadar köy hemen hemen birli
vuçtan ibaret halkını bile doyurabilmekten âcizdir. Köylüler şehre geldiğil
/ İzaman yiyeceği iki darı ekmeğini beline sararak ve satacağı bir yük odunli.
© İveya bir parça zahirenin tutarını tahsildara vererek köyüne dönmektedir.|ii"
Vlmer'alarımız yerli ve göçebe ürbanın mahv ve itlâfına her an mahkümdur.|/
| IBu baptaki müteaddit şikâyetimizden bir tanesini olsun Fransızlar müsbetl |
fi İve ameli bir şeklü suhuletle intaç etmemişlerdir, Talik etmek günden günel
gidip gelmekten bizar ederek davadanl|
Sarfı nazar ettirmek usul ve siyasetinin doğuracağı neticetlen başkâ bir şeyi!
“| saat 16 da konvansiyonelle şeh-
| rimize gelmiş ve Sirkeci istas-
| “silmiyor. Maddei mezkür metnine nazaran her sene hükümetimize ver-||
| “ekte olduğumuz vergiden madda cebren onun üç mislini de Fransızlara
Aynı zamanda âşarın hükümetimiz tarafından kal-l
iy Tir böyle oluncıya kadar aradan geçen uzun br zaman zarfında hayvanla-
EEE ARSA a ALE
ml ER GÜN
Pazartesi Gü
> Tevfik Rüştü |
iii
|
l
|
İl İN
li
— -
> —
i
N
—
—
hil
Tini
|
i
|
hi
İli
hr
|
İ
ji
| kiyle dönüy
İdün Romadan har
“| fından teşyi ed
SABAHL
e YY > Giy e
ZEZE
iü
| Venedik tarj-
vi
v.s
Hariciye Vekile
etmiş ve merasim!
teşyi olunmuştur
Roma 30 (Hususi) — Te ii
Rüştü B. bu akşam Vene
hareket ediyor. Orada bir
gün kaldıktan sonra yağ
| avdet edecektir.
Türkiye Hariciye V. “Tribu-
na,, gazetesinin bir muharri ine
İtalyada gördüğu hüsnü kabul-
den dolayı beyanı memn
etmiştir. Tevfik Rüştü B..
zamanda son altı sene zarfında
İtalyada gösterilen terakkiyata
hayran kaldığını ve M. Muso-
liniye karşı beslediği dir
da bir kat daha tezayüt“eti
söylenmiştir. ME
Türkiye - İtalya muahe
teati edildi ©
Roma 30 (hususi) — Tür
ile İtalya arasında akte
bitaraflık, telifi beyn ve te
.yei adliye muahadesinin usad-
dak nüshaları “1 e sefiri
Suat B. le M. Musolihi arasında
taati edilmiştir... Ç —.
Tevfik Rüştü ı vedaı
Roma 1 | Hususi | — Tevfik
Rüştü Bey dün akşam üstü mü-
farekat etmiş, Kıral namına,
M. Musolini namına mahsus
memurlar ve M. Grandi |
Bey müfarekatinden evvel M.
Musoliniyi ziyaret ederek veda
etmiştir. Bu veda mülâkatı epey-
ce sürmüştür. M. Musolini
Türk - Yunan mes'eleleri hak-
kında tekrar büyük bir alâka
Hariciye Vekilinin avdeti
. Ankara 1 (Hu. Mu.) — Hari-
ciye Vekili Tevfik Rüştü Beyin
beş gün sonra şehrimize gele-
ceği anlaşılıyor.
Paris Sefirimiz Fethi Bey,
( MabadiSa4Sutde|
TKA
Ere ün RA
R,
Mi)
SİY
lecliste
a Yü
AS
Yağmazsan da
gürle !
Herkes hayat -pahalılığından
şikâyet ediyor, Şehremini“ha-
yat pahalılığının aslu esası
yoktur,, diyor ! R
Biz, etin pahalı olduğunu,
Kasaplar Şirketinin ihtikâr
yaptığını ispat ediyoruz, Şeh-
remini Bey, et pahalı değil-
dir. İhtikâr yoktur diyor!
Muhterem İstanbul meb-
Jusları ekmeğin iki kuruş
daha ucuzlayabileceğini tes-
“bit ederek hükümete müra-
“racaat ediyorlar, Şehremini
Beyefendi“hayır ucuzlıyamaz,,
yuyuruyorlar.
Şehremini Muhittin Bey
İstanbulda hayat pahalılığının
mümessili ve müdafii midir ?
Haydi pahalılığa çare bula-
mıyorsun mücadeleye lüzum
, görmiyorsun , hiç olmazsa
, sus ve pahalılık, darlık yok-
“tur diye yaramızın üzerine
“tuz, büber ekme... Be müba-
"rek muhterem zat:
“yağmıyorsun ,
bari gürle!
Sıhhat V. Refik
i B.dün geldi.
Refik B. Rokfeller
müessesesi tarafın-
dan vaki olan davete
icabetle cuma günü
Amerikaya gidecektir
© “Sıhhat ve içümai muavenet
vekili Refik Bey, vekâlet hıfzısıha
müdürü Asım Beyle birlikte dün
sabahki ekspresle Ankaradan şeh-
rimize gelmiştir.
Refik Bey Rokfeller miiessesesi
taralından vaki olan müteaddit
davetler üzerine Amerikaya gide-
cek ve Rokleller müessesesinin
muhtelif mahallerde vücude getir
diği teşkilâtı gezecektir.
Refik Bey dün kendisi ile gö-
rüşen bir muharririmize şu beya-
natta bulunmuştur:
| Mabadi Sa 4Su2de)
50 kişilik bir Bulgar muallim
heyeti dün şehrimize geldi
—— AD... ÇRŞ
gün
28 muallime, 18 muallim ve
| 4 maarif müfettişinden mürek-
kep olan Bulgar heyeti dün
yonunda, bir maarif müfettişimiz
“| tarafından karşılanmıştır.
ana vatanlarındaf|
Ulunmuşcasına alâkalatına hâkim ve mutasarrıftırlar. Bununla beraberli||
Heyet, Filibe vilâyeti dahi-
lindeki ilk mektep muallimlerile
maarif müfettişlerinden mürek-
kep. olup müfettiş M. Eyvan
Tomofun idaresindedir. Edirne-
de bir gün kalarak mekteple-
İN KUPONU E
Bulgar muallimleri
Sirkeci garında..
rimizi gezen heyet şerefine E-
dirne valisi tarafından bir ziya-
fet verilmiştir.
Heyet risi, Edirnede hakla-
rında gösterilen hüsnü kabul-
dan çok mütehassıs olduklarını
söylemiş ve arkadaşları namina
Edirne Valisine şehrimizden bir
teşekkür telgrafı göndermiştir.
Bulgar mektebinde misafir
olan heyet İstanbulda 4 gün
kalacak, bu müddet zarfında
.mekteplerimizi ve şehrin şayanı
temaşa mahallerini ziyaret ede-
“cektir, Kendileri, büyük inki-
lâbımız ve yeni maarif siste -
mimizi bilvesile tetkik edecek-
lerini de söylemişlerdir.
Bulgar misafirlerimiz, Bursa-
ya da giderek bir gün kalacak-
lardır.
ih
“
TÜRK GAZETESİ
Ri m e EN
4)
mz
vi
ie we ,
ie :
Pi
i
Si we
gm
$
ği
N
ç
. ğ
<
G7
3.
EİN Ee
"müpper: Türkie için Harıç için
Seneliği | 1409 Kr. | 2700 Kr,
3 aylığı 400 Ke,
| o Nüshası her yerde
ERAİTİ
6 aylığı | 750 Kr. | 1450 Kr...
e
|
Etbiraz
“ww Et fiatlarma gelince: Bir
tez müdafaa edilirken yalan
karıştırmak doğru mudur?..
Ben size söyliyeyim: Balıkpa-
ve sığır 80 kuruştur!..,
Hayretle mi okuyorsunuz?...
Hayır, hayrete lüzum yok;
Çünkü bu satırlar ne bir karii-
mizin mektubundan iktıbas
edilmiştir, nede her gün kasap-
tan et alan şehir halkından
birinin sözleridir...
Bu beyanat bizzat Şehremini
Muhittin Beyefendi ki İstanbul
şehri yedi eminine tevdi olun-
muştur. O Muhittin Beyefendi
ki ihtikârla mücadele etmek
vazifesini omuzlarında taşıyor.
Bu beyanatı okuduktan sonra
önümüzde bir:
4
İşaretinin gölgesini görduk,
acaba İstanbulun et piyasasına
hâkim olan kasaplar şirketi
şehremanetine de mi hâkimdir?
Ne şehreminini, ne Emanet
erkânını bu kadar ağır bir zan
altına almak istemeyiz. Fakat
onları saflıkla, bilgisizlikle ve
bunlar değilse bile inatçılıkla
pekâlâ ittiham edebiliriz.
Muhittin Beyefendinin bu
nazik (!) beyanatı bize müte-
veccihtir. Ve bilhassa şu cümle:
“Bir fez müdafaa edilirken
yalan karıştırmak doğru mu-
dur Zin
“Gel keyfim gel!
KASAPLAR Şirketin.
Sa:
ve ŞEHREMENET paz 87
zarında perakende olarak kuzu
Girik Mibakamız
)
m a
m Dİ T
27 b b p AZN diil
1 Mİİ, .»
“meli
İstanbulun et piyasasında inhisar tesis ederek et piyasasına
hâkim olan kasaplar şirketi, Şehremanetine de mi hâkimdir?.
Mevzuu bahsolan tez, et pi-
yasasında tesis edilmiş olan
inhisar, ve bu inhisar sayesinde
mürettep ve sun'i bir surette
yükseltilen et fiyatları, yani ih-.
tikârıdır. Bu tez, bizim tezimiz--
dir. İddia ve israr ederek, ra-
kamlarla istinat ederek ortaya
attığımız tez... Öyle rakamlar ki
ne bizzat kasaplar şirketi, ne de
- hem de sorduğumuz ve istedi-
ğimiz halde - Şehremaneti Ce-
lilesi, bu rakamları tekzip etme-:
di, çünkü edemezdi, edecek
mevkide değildi.
İ. Biz, et mücadelesine 15 ni 5
İ sanda başladık. Ozaman kuzu
eti (180) kuruşa, koyun eti de
(150-160) kuruşa satılıyordu.
Koyun eti bugün (130-140
kuruşa, kuzu etide (100-120
kuruşa inmiştir. Bu tenezzül de
şehremanetinin aldığı her hangi
bir tedbir neticesi değildir. Bu.
tenezzülün sebebinin ne olduğu-
nun takdirini Muhittin Beyefen-
dinin zekâlarına terkediyoruz.
İkinci nokta: Kuzu etinin
okkası şehremini beyefendinin
buyurdukları gibi (80) kuruş
değildir. Ayni zamanda bir aile
reisi olan Şehremini Beyefendi
devlethaneleri için kuzu etini
(80) kuruştan alıyorlarsa ona
diyeceğimiz yoktur. (60) kuru-
şa da alabilirler. Fakat bir aile
reisi olan bu satırların muhar-
riri kuzu etinin okkasımı ancak
(120) kuruştan alabilmektedir.
Oda son günlerde... Balıkpa -
zarında ki perakende satış fıatına
( Lütfen sahileyi çeviriniz 7
4-ere.————
Bugün de iki resim dercediyoruz
63 — Nelli Dov H.
-4 — Gemile'İbrahim H.
Bugün “Nelli Dov,, ismiyle dercettiğimiz resim bir Türk ha-
e aittir; bu hanım resminin “ Nelli Dov,, namı müsteariyle
istediği için o suretle neşrediyoruz. .,.
i
N.
ucuzladı,
g”
|
pi
ri